Anglia, jako serce Wielkiej Brytanii, jest otoczona przez różnorodne akweny morskie, które nie tylko kształtują jej geografię, ale także historię, gospodarkę i kulturę. W tym artykule szczegółowo opiszę Morze Północne, Kanał La Manche, Morze Irlandzkie, Morze Celtyckie oraz bezpośrednio Ocean Atlantycki, które oblewają angielskie wybrzeże. To kompendium wiedzy będzie cennym źródłem dla każdego, kto interesuje się geografią, dziedzictwem morskim czy planuje wakacje na jednym z urokliwych angielskich wybrzeży.
Anglię otaczają Morze Północne, Kanał La Manche, Morze Irlandzkie, Morze Celtyckie oraz Ocean Atlantycki poznaj ich charakterystykę i znaczenie.
- Morze Północne: oblewa wschodnie wybrzeże, jest kluczowym szlakiem żeglugowym i źródłem ropy naftowej.
- Kanał La Manche: oddziela południową Anglię od Francji, słynie z Białych Klifów w Dover i jest jedną z najbardziej ruchliwych dróg morskich.
- Morze Irlandzkie: znajduje się na zachód od Anglii, oddzielając ją od Irlandii, z ważnymi portami takimi jak Liverpool.
- Morze Celtyckie i Ocean Atlantycki: oblewają południowo-zachodnie wybrzeże Anglii, szczególnie Kornwalię, która jest rajem dla surferów.
- Całe angielskie wybrzeże oferuje różnorodne atrakcje turystyczne, od piaszczystych plaż po malownicze klify i urokliwe wioski rybackie.

Morze Północne: Wschodnie wybrzeże Anglii, energia i handel
Morze Północne to rozległe morze szelfowe Oceanu Atlantyckiego, które oblewa wschodnie wybrzeże Anglii. Jego wody Anglia dzieli z wieloma krajami, w tym ze Szkocją, Norwegią, Danią, Niemcami, Holandią, Belgią i Francją. Od wieków pełniło ono kluczową rolę w rozwoju regionu, będąc nie tylko ważnym szlakiem żeglugowym, ale także obfitym łowiskiem, z którego pozyskuje się śledzie, dorsze i makrele. Dziś jest również niezmiernie istotne ze względu na bogate złoża ropy naftowej i gazu ziemnego, które stanowią o jego strategicznym znaczeniu dla gospodarki Wielkiej Brytanii.
Dla Anglii Morze Północne to brama do handlu i przemysłu. Wzdłuż jego wybrzeża rozwinęły się ważne porty, takie jak Londyn (dostępny przez Tamizę), Hull i Newcastle upon Tyne. To właśnie z tych miejsc od wieków wypływały statki handlowe, łącząc Anglię z resztą Europy i świata. Rozwój tych miast jest nierozerwalnie związany z dostępem do morza i możliwościami, jakie ono oferowało.
Angielskie wybrzeże Morza Północnego jest niezwykle zróżnicowane i malownicze. Znajdziemy tu zarówno rozległe, piaszczyste plaże, idealne do spacerów i wypoczynku, jak choćby te w Lincolnshire, jak i imponujące, majestatyczne klify, które dumnie wznoszą się nad wzburzonymi wodami. Przykładem są spektakularne klify Flamborough Head w Yorkshire, które co roku przyciągają rzesze turystów i miłośników przyrody, oferując zapierające dech w piersiach widoki. Przejdźmy teraz na południe, gdzie czeka na nas kolejny fascynujący akwen.

Kanał La Manche: Kluczowa droga morska i ikoniczne klify
Kanał La Manche, znany również jako English Channel, to akwen o ogromnym znaczeniu strategicznym i historycznym, który oddziela południową Anglię od północnej Francji. Jest to naturalne połączenie Morza Północnego z Oceanem Atlantyckim, tworzące jedną z najbardziej ruchliwych dróg morskich na świecie. W najwęższym punkcie, czyli w Cieśninie Kaletańskiej (Cieśninie Dover), jego szerokość wynosi zaledwie około 33 kilometry, co czyni go kluczowym korytarzem dla globalnego transportu morskiego. Tysiące statków przepływają tędy każdego dnia, co świadczy o jego nieprzeciętnym znaczeniu dla handlu i komunikacji.
Po angielskiej stronie Kanału La Manche rozciągają się słynne białe klify w Dover, które są prawdziwą ikoną angielskiego wybrzeża i pierwszym widokiem dla wielu podróżnych przybywających promem. To majestatyczne formacje wapienne, które przez wieki stanowiły naturalną fortecę. Wzdłuż kanału leżą również ważne porty, takie jak Dover, Southampton i Portsmouth, które odgrywają kluczową rolę w transporcie pasażerskim i towarowym. Poza portami, południowe wybrzeże Anglii to także raj dla turystów, często nazywany „Angielską Riwierą”, oferujący mnóstwo atrakcji i urokliwych kurortów:
- Brighton
- Bournemouth
- Wyspa Wight
- Eastbourne
- Hastings
Morze Irlandzkie: Zachodnie wody i dziedzictwo przemysłowe
Przenosząc się na zachód, napotykamy Morze Irlandzkie, które stanowi naturalną granicę i ważny obszar wodny dla Anglii. Położone jest ono na zachód od Anglii i oddziela ją (wraz z Walią i Szkocją) od wyspy Irlandii. Jest to akwen o powierzchni około 105 tysięcy kilometrów kwadratowych, który łączy się z Oceanem Atlantyckim poprzez Kanał Północny na północy i Kanał Świętego Jerzego na południu. To właśnie te połączenia sprawiają, że Morze Irlandzkie jest integralną częścią większego systemu oceanicznego, a jego wody mają wpływ na klimat i ekosystemy całego regionu. Co ciekawe, temperatury wód powierzchniowych wahają się tu od około 5°C zimą do przyjemnych 16,5°C latem.
Morze Irlandzkie odegrało kluczową rolę w rozwoju przemysłowym Anglii, zwłaszcza w epoce wiktoriańskiej. Główne angielskie porty, takie jak Liverpool i Heysham, były i nadal są niezwykle ważne dla handlu i transportu. Liverpool, w szczególności, stał się potęgą przemysłową i handlową dzięki swojemu strategicznemu położeniu nad tym morzem, ułatwiając wymianę towarów z Irlandią i resztą świata. To właśnie stąd wypływały statki z towarami, a do portu przybywali imigranci, kształtując kulturową mozaikę miasta. Warto również wspomnieć o Wyspie Man, która jest ważnym elementem tego akwenu, z własną unikalną kulturą i historią.

Morze Celtyckie i Atlantyk: Dziki zachód Anglii, raj dla surferów
Na południowy zachód od Anglii, u wybrzeży malowniczych hrabstw Kornwalii i Devonu, rozciąga się Morze Celtyckie. Jest to otwarte morze, które graniczy z Morzem Irlandzkim na północy i Kanałem La Manche na wschodzie, stanowiąc integralną część potężnego Oceanu Atlantyckiego. Nazwa „Morze Celtyckie” została zaproponowana w 1921 roku, aby trafnie oddać celtycki charakter otaczających je krain, co podkreśla głębokie historyczne i kulturowe powiązania regionu. To właśnie tutaj, na najbardziej wysuniętych na zachód częściach Anglii, Ocean Atlantycki bezpośrednio oblewa wybrzeża, tworząc unikalny krajobraz.
Wybrzeże Kornwalii, oblewane przez wody Morza Celtyckiego i Atlantyku, to prawdziwy klejnot Anglii. Region ten słynie z malowniczych wiosek rybackich, które zachowały swój tradycyjny urok, oraz jest niezwykle popularnym celem turystycznym. Kornwalia to także niekwestionowana stolica brytyjskiego surfingu, z Newquay na czele, gdzie miłośnicy fal z całej Wielkiej Brytanii i Europy znajdują idealne warunki do uprawiania tego sportu. Główne porty w tym rejonie, takie jak Bristol i Plymouth, odgrywają ważną rolę w handlu i marynarce wojennej, ale to właśnie urokliwe zakątki wybrzeża przyciągają najwięcej uwagi:
- Polperro
- St Ives
- Mevagissey
- Padstow
- Looe
Angielskie wybrzeże na wakacje: Gdzie szukać słońca, historii i przyrody?
Angielskie wybrzeże, z jego różnorodnością krajobrazów i bogactwem atrakcji, oferuje coś dla każdego. Niezależnie od tego, czy szukasz słońca i piaszczystych plaż, czy wolisz odkrywać historyczne zakątki i podziwiać dziką przyrodę, Anglia ma do zaoferowania wiele niezapomnianych miejsc. Przyjrzyjmy się, gdzie warto się udać, w zależności od Twoich wakacyjnych preferencji.
Dla miłośników słońca i piaszczystych plaż: Południe i Kornwalia
Jeśli marzysz o słońcu, ciepłym piasku pod stopami i możliwości uprawiania sportów wodnych, południowe wybrzeże Anglii, często nazywane „Angielską Riwierą”, oraz Kornwalia to miejsca dla Ciebie. To tutaj znajdziesz urokliwe miejscowości takie jak Bournemouth z jej rozległymi plażami, tętniące życiem Brighton, spokojne Weymouth, artystyczne St Ives czy surferskie Newquay. Te regiony oferują łagodniejszy klimat, piękne piaszczyste zatoczki i doskonałe warunki do pływania, surfowania czy żeglowania, co czyni je idealnym wyborem na typowo wakacyjny wypoczynek.
Dla fanów historii i dzikiej przyrody: Wschód i Północ
Osoby zafascynowane historią i pragnące obcować z surową, dziką przyrodą powinny skierować się na wschodnie wybrzeże (Morze Północne) lub północne (Morze Irlandzkie). Wschodnie wybrzeże zachwyca imponującymi klifami, takimi jak majestatyczny Flamborough Head, oraz bogatym dziedzictwem morskim, widocznym w historycznych portach. Północ, z kolei, oferuje fascynującą historię przemysłową, której symbolem jest Liverpool, oraz urokliwe, często mniej zatłoczone zakątki, gdzie można podziwiać piękno północnej Anglii. To idealne miejsca na długie spacery, odkrywanie ruin zamków i podziwianie dramatycznych krajobrazów.
Przeczytaj również: Bałtyk: Jak głęboki jest? Od Głębi Landsort po polskie plaże
Dla poszukiwaczy spokoju i urokliwych miasteczek: Zachód
Jeśli Twoim celem jest ucieczka od zgiełku, poszukiwanie spokoju i zanurzenie się w lokalnym klimacie, zachodnie wybrzeże Anglii, szczególnie regiony Kornwalii i Devonu (Morze Celtyckie), będą strzałem w dziesiątkę. To tutaj znajdziesz malownicze wioski rybackie, takie jak Polperro czy St Ives, które zachowały swój autentyczny charakter. Wąskie uliczki, kamienne domki i tradycyjne puby tworzą niepowtarzalną atmosferę, idealną do relaksu i podziwiania urokliwych krajobrazów. Można tu delektować się świeżymi owocami morza, spacerować po klifowych ścieżkach i po prostu chłonąć spokój i piękno angielskiej prowincji.






